Tomatenziekte
Inhoudsopgave
- Beschrijving en schade door de tomatenziekte
- Voorkomen van de tomatenziekte
- Bestrijding van de tomatenziekte
Beschrijving en schade door de tomatenziekte
De tomatenziekte met de Latijnse naam Phytophthora Infestans genoemd is de meest voorkomende ziekte bij tomaten.
Grijze vlekken op de onderkant van de bladeren zijn de eerste symptomen. De bladeren kleuren bruin en verwelken vervolgens. De onderkant van de bladeren vertoont een grijze schimmelige aanslag. Op de vrucht ontstaan geelachtige vlekken die later bruin worden en naar binnen zakken; aangetaste tomatenvruchten voelen aanvankelijk hard aan bij de bruine vlekken, later gaan ze rotten, hetzij nog aan de zieke plant of kort na de oogst als ze worden bewaard. Op de stengels zijn vaak ook bruinzwarte vlekken zichtbaar.
De ziekte ontstaat vooral als de zomers regenachtig en vochtig zijn. Vanaf een temperatuur van 15° C en bij hoge luchtvochtigheid (zowel buiten als in de kas) verspreidt de schimmel zich door de wind, de regen- en het gietwater razendsnel. De sporen kunnen in de grond, op potten en ook op de plantstokken overwinteren.
Voorkomen van de tomatenziekte
Vooral bij goed resistente rassen is het voorkomen van de ziekte mogelijk. Daarom is het raadzaam goed resistente soorten te kiezen.
Belangrijk is het vermijden dat de stengels en de bladeren nat worden. Dit kan worden gedaan door de tomatenplanten aan de voet van de plant te gieten en niet over de bladeren. Bedek de bodem met een laagje boomschors (mulchen). De schimmelsporen hebben zo minder kans om in de lucht terecht te komen en zich te verspreiden.
Plant de tomaten op een zonnige en luchtige standplaats die beschut is tegen de regen. Bv. een speciaal tomatenhuis is hiervoor ideaal of ook onder een afdak, in een luchtige serre of kas.
Geef de planten onder elkaar een afstand van 50-70 cm, oftewel 2,5 planten per vierkante meter.
Omdat de schimmelsporen in de winter in de grond blijven, is het raadzaam de tomaten elk jaar op een andere plek te planten. Tomaten mogen ook niet geplant worden na aardappelen of andere nachtschadeplanten (zoals paprika's, aubergines, physalis). Ze mogen ook niet gevolgd worden door aangetaste tomaten.
Tomaten zijn grote verteerders. Voldoende water en meststoffen helpen daarom ook om de aantasting van de tomatenziekte te voorkomen. Ook aftreksels van bv. brandnetelgier helpen om de planten sterker te maken.
Als de tomaat vruchten draagt is het aan te raden de onderste bladeren af te knippen. Bij kleinere tomatensoorten niet te veel bladeren afknippen omdat anders de ontwikkeling van de vruchten verstoord wordt.
Tuingereedschap voor en na gebruik met bv. azijn ontsmetten. Zo kan de ziekte zich niet verspreiden.
Biologische bestrijding Phytopthora in Tomaten
De bestrijding van Phytophthora in tomaten is complex wanneer de eerste symptomen verschijnen en vereist onmiddellijke actie:
- Verwijder aangetast blad / stengel en vruchten (gooi niet op de composthoop)
In experimenten uitgevoerd door het Staatsonderzoekscentrum voor Landbouw (LfL) was in de biologische sector het plantversterkende middel heermoes zelfs na zichtbare infectie effectief en in staat om bladaantasting aanzienlijk te verminderen. Heermoesextracten kunnen worden gekocht of zelf worden gemaakt.
Verder kan een combinatieteelt met Afrikaan en Mierikswortel of Tuinboon helpen of het gewas met basaltmeel of lavameel bestuiven.